SHAPE MISSION – włoska inwazja.
Michał Drożdż

Jak zwykle spóźniłem się z napisaniem artykułu. Wystawa „Shape Mission” w Krakowie została otwarta już jakiś czas temu, a większość pism już coś o niej publikowała. W rzeczach również już były zdjęcia z Muzeum Inżynierii Miejskiej, w którym ją zaprezentowano. Pomyślałem, że nie ma sensu pisać o czymś, co jest już właściwie nieaktualne. Zmieniłem zdanie po przeczytaniu komentarzy pod tekstem i fotografiami. Audi jest lepsze? Może i jest, ale projektuje je Włoch! Do czasu obejrzenia wystawy myślałem, że dizajn karoserii jest włoską domeną, ale nie zdawałem sobie sprawy do jakiego stopnia.

Od początku XX wieku styliści z Italii tworzyli piękne samochody. Każdy, kto interesuje się choć trochę motoryzacją kojarzy wyrafinowane kształty starych wozów Alfa Romeo i wie jaki wpływ na rozwój tej branży miał Fiat. Wystawa „Shape Mission” uświadamia, że w końcu ubiegłego stulecia i na początku obecnego to Włosi narzucili styl wyglądowi samochodów. Wrażenie to zostanie spotęgowane, gdy do naszej świadomości dotrze, że na wystawie prezentowane są dokonania jedynie 4 firm stylistycznych z 20 działających na terenie Turynu i Piemontu. Możemy obejrzeć prezentację dokonań Bertone, Pininfariny, Giugiaro oraz I.DE.A. Institute. Do nich należały prawie wszystkie kroki milowe w projektowaniu karoserii ostatnich kilku dekad. Wystarczy się dobrze rozejrzeć. Powszechnie chwalona za piękną linię nowa Honda Accord przypomina (szczególnie w wersji kombi) pewien inny samochód, obecny na rynku już kilka lat wcześniej. Boczne przetłoczenia jako żywo kojarzą się z Alfą 156. Maleńka Lancia Y (zarówno pierwszej jak i drugiej serii) o dekadę wyprzedzała trendy w projektowaniu aut miejskich, nie tylko wyglądem zewnętrznym, ale również stylizacją i wyposażeniem wnętrza.

Ktoś może zaprotestować. Przecież Francja również słynie z dizajnu samochodów, jakże różnego od stylu włoskiego. Prawda. Prawdą jest też, że jedne z najważniejszych francuskich aut zostały zaprojektowane we Włoszech. Przykład? Najlepszym niech będzie kultowy i do dzisiaj podziwiany Citroen XM, którego wizja powstała na deskach kreślarskich studia Bertone. Informację, że Peugeot korzystał z usług włoskich projektantów stosunkowo łatwo znaleźć, ale jak można przekonać się na wystawie również Renault współpracował ze studiem Giugiaro.

W takim razie, co z Niemcami? Cóż, dzisiejszy rynek najwyraźniej kocha włoskie wzornictwo. O Audi należącym do koncernu Volkswagena już pisałem. Ten sam koncern posiada Seata, którego auta w ostatnich latach wyróżniają się pod względem dynamicznej linii nadwozia, a do projektowania których zatrudnia się Włochów. Nie słyszałem wcześniej, żeby jakiś południowiec projektował auta ze znakiem VW, ale też rzadko spotyka się kogoś kto twierdzi, że przedstawiają jakąkolwiek wartość ze względu na styl. A jednak w katalogu możemy przeczytać, że VW również współpracował z Giugiaro. Tam gdzie potrzebna jest dynamiczna linia i zdecydowanie podkreślony charakter wzywa się na pomoc specjalistów z Piemontu.

Nawet ikona niemieckiej motoryzacji, jaką jest BMW ma w swojej historii romans z włoskim wzornictwem (Bertone, Giugiaro). Kto wie, może gdyby teraz zamiast Amerykanina ich szefem stylistów był Włoch, nowa linia „bawarczyków” nie budziłaby takich kontrowersji (chociaż mi się bardzo podoba). Po tych przykładach, łatwo się już domyślić, że również Brytyjskie marki miały w swojej ofercie pojazdy projektowane w Italii. Rover, Bentley, Rolls-Royce a nawet Aston Martin współpracowały z Pininfariną. Oczywiście Włosi nie poprzestali na Europie. Auta japońskie, koreańskie, a nawet niektóre amerykańskie zawdzięczają im swój wygląd.

Wystawa „Shape Mission” może zmienić sposób patrzenia na historię wzornictwa samochodowego. Ta historia należy do Włochów znacznie bardziej niż mogłem się spodziewać. Ostatnią nadzieją na brak włoskich wpływów były samochody spod znaku Volvo, najbardziej nie południowe pojazdy, jakie znam. Niestety zarówno, Bertone jaki Giugiaro także Skandynawom sprzedawali swoje wizje. Można się zgodzić z twierdzeniem, że Włosi nie produkują najlepszych samochodów. Można przyznać, że włoskie auta psują się często i nie są wzorem jakości. Jednak każdy, kto pojawił się na „Shape Mission” musiał przyznać, że projektować samochody Włosi potrafią i w dodatku robią to jak nikt inny.